Dr Hannah Mortimer - Psycholog dziecięcy i edukacyjny

Ten krótki artykuł jest skierowany do rodziców i opiekunów i skupia się na zaletach wspólnych twórczych działań dorosłych i małych dzieci.

Muzyka jest bardzo ważna: uspokaja płaczące niemowlę, przyciąga uwagę dziecka, umożliwia komunikowanie się z dorosłymi nawet bardzo małym dzieciom, na długo zanim zaczną mówić. Muzyka wspomaga umiejętność skupionego patrzenia i słuchania u dzieci, które dopiero się tego uczą. A przede wszystkim dostarcza dobrej zabawy.

Pierwsze wspólne twórcze działania obejmują po prostu kołysanie dziecka, śpiewanie mu i mówienie do niego miękkim, śpiewnym głosem, by je uspokoić lub coś mu przekazać. Dziecko trzymamy wtedy tak, by widziało naszą twarz i mogło śledzić wyśpiewywane przez nas rymowanki. Podczas śpiewania i przytulania dotykamy jego paluszków i delikatnie poruszamy jego rączkami w rytm piosenki.

Gdy u dziecka rozwiną się już umiejętności reakcji, możemy podczas śpiewania robić pauzy tak, by samo mogło coś „dopowiedzieć”. Warto kontynuować taką „rozmowę”, powtarzając wydawane przez nie dźwięki – może to trwać zaskakująco długo i ma olbrzymie znaczenie dla późniejszego rozwoju umiejętności komunikacyjnych.

Ze starszymi niemowlętami i małymi dziećmi można tańczyć lub maszerować w rytm muzyki, trzymając je na rękach. Od początku warto wprowadzać różne gatunki muzyczne – w formie nagrań lub własnego śpiewu.

Najlepsze są takie rymowanki i piosenki, które dają dziecku wiedzę o świecie – uczą nazw części ciała, liczenia, prostych słów wyrażających położenie jak „góra” czy „dół”, których łatwiej jest się nauczyć, jeśli towarzyszy im ruch.

Warto różnicować przekaz muzyczny w zależności od nastroju i pory dnia. Cicha, łagodna muzyka odpowiada czasowi odpoczynku i uspokojenia, a dynamiczna muzyka – czasowi ruchu i aktywności. Muzyka czy telewizor nie powinny jednak być włączone przez cały czas, bo dziecko szybko nauczy się je ignorować.

W przypadku śpiewania sprawdza się zasada, że praktyka czyni mistrza. Dziecku spodoba się wszystko, co zrobimy, niezależnie od naszej własnej opinii na temat naszych umiejętności wokalnych! Rapowanie, melorecytacja i rymowanki zwracają uwagę dziecka i dostarczają rozrywki. Najważniejsze jest zaangażowanie i pewność siebie, aby muzyka sprawiła przyjemność i dziecku, i nam.

Warto poszukać możliwości wspólnych zabaw muzycznych z innymi dziećmi i ich rodzicami czy opiekunami. Ułatwi to dziecku przyzwyczajenie się do zabawy w grupie, zanim jeszcze pójdzie do przedszkola. Muzyka oddziałuje na ludzi w każdym wieku, dlatego jest świetnym sposobem na rodzinne spędzanie czasu.

Dzięki temu, że muzyka przyciąga uwagę i dostarcza rozrywki, dzieci mogą rozwijać różne umiejętności. Na przykład muzyka pomaga dzieciom z trudnościami ogólnorozwojowymi, językowymi czy edukacyjnymi. Stanowi też środek komunikowania, nawet gdy dziecko nie posługuje się językiem.

Dzieci, które zaczynają chodzić, i starsze chętnie bawią się instrumentami perkusyjnymi, w które mogą uderzać lub skrobać i którymi mogą potrząsać. Pozwólmy im eksperymentować z dźwiękami i uczestniczyć w zabawach muzycznych ze strony internetowej CBeebies.